Pokazywanie postów oznaczonych etykietą zwierzaki. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą zwierzaki. Pokaż wszystkie posty

wtorek, 15 października 2013

Czy Makro podkłada świnię klientom?

Głośna zrobiła się sprawa eksponowania na półkach sieci Makro prosiaczków zapakowanych w folię. Oburzyli się zarówno obrońcy praw zwierząt, jak i część konsumentów, która - choć mięso spożywa - poczuła się dotknięta dosadnym sposobem jego prezentacji. Pod wpływem nacisków, Makro wycofało prosięta ze stoiska mięsnego.

Przyznam, że mam ambiwalentne uczucia. Jestem wegetarianką od 13 lat i stoją za tym motywy etyczne. Nie nawracam znajomych na dietę bezmięsną, bo wiem,
że taka decyzja musi wynikać z własnej refleksji, a nie - perswazji innych. Ale owszem, zawsze cieszy mnie, kiedy ktoś przejawia wrażliwość na cierpienie zwierząt, kiedy podejmuje decyzję o przejściu na wegetarianizm albo chociaż stara się kupować mięso pochodzące z hodowli, które gwarantują humanitarny ubój. Cieszy mnie dojrzałe i przemyślane podejście do tematu; szanuję też konsekwentny wybór, by jeść mięso. Nie szanuję - absolutnego braku refleksji.

Czy widok prosiaczków jest dla mnie przygnębiający? Oczywiście, porusza mnie i utwierdza w przekonaniu, że w moim przypadku wegetarianizm był dobrym wyborem. Ale przygnębiają  mnie też krowie ozory, świńskie głowy w gablotach chłodniczych, króliki, które zdarzało mi się widzieć, bezgłowe indyki, kurze łapki - wszystko, co wskazuje, że żywe stworzenie zostało zabite i rozparcelowane na części. Trudno mi więc oprzeć się wrażeniu, że wstrząs w przypadku prosiąt wynika tylko z tego, że się... nie opatrzyły. Jak skomentował ktoś na forum pod tekstem w GW: To musiał być szok. Okazało się, że mięso jest ze zwierząt. Skąd ataki na firmę - czy konsumenci oczekiwali, że Makro zrywa naręcza świńskich nóżek z drzew jak czereśnie? Czytam zarzuty o okrucieństwie, braku empatii przedstawicieli sieci i waham się, czy na pewno tak samo rozumiemy te słowa.


Chciałabym, żeby pakowane próżniowo prosięta nie trafiły w próżnię myśli. Chciałabym, żeby skłoniły do zastanowienia się, w jaki sposób nasze nawyki żywieniowe powiązane są z cierpieniem i zniechęciły do bezrefleksyjnych zakupów. Podzielam zdanie Jana Hartmana, który przymykanie oczu nazywa hipokryzją i argumentuje: (...)
wydaje mi się, że ten produkt nie powinien być wycofywany ze sprzedaży, bo to sprzyja myśleniu "co z oczu, to z serca". (...) A taki widok prosięcia sprzedawanego w całości powinien po prostu dawać do myślenia. Decyzja należy do każdego z nas. Ale moim zdaniem powinna być świadoma.
Designerska świnka-skarbonka z Empiku
Co ciekawe, w sukurs moim wegetariańskim przekonaniom przyszedł dziś - wbrew własnym intencjom - Andrzej Morozowski w programie Tak jest w tvn24 (nie mam dziś szczęścia do wypowiedzi dziennikarzy tej stacji, rano Kuźniar, teraz on). W rozmowie z Hartmanem, który rozwijał myśl z wywiadu dla GW (podkreślając, że wybór, czy jeść mięso, czy nie, jest autonomiczną decyzją każdego człowieka), prowadzący sypał perłami typu: Niedługo zabronią nam ścinania choinek! Choinka też cierpi, kiedy jest ścinana albo Jesteśmy ludźmi dzięki temu, że jemy mięso, nawet ostatnio czytałem artykuły na ten temat... Ponieważ przy takim temacie można rzucić mięsem, podsumuję ostro: o, choinka!

wtorek, 25 września 2012

Summer's almost gone

Że tak niedorzecznie użyję słowa almost, bo faktycznie to jesień już, już palą chwasty w sadach, a różne Małgośki cierpią z powodu złamanych serc. Na przekór rzeczywistości przywołam więc dwa letnie wspomnienia: Figulec w sierpniowym słońcu i Jezioro Chełmżyńskie w niedzielnych okolicznościach przyrody. Pogodnego wtorku!



niedziela, 27 maja 2012

Przy sobocie, w żywopłocie (czyli historia o kocie)

Jakiś czas temu na naszym balkonie – a mieszkamy na drugim piętrze – pojawił się kot sąsiadów. Młody, energiczny, o ślicznym rudo-białym umaszczeniu, przelazł do nas z balkonu obok i – gdy drżącymi rękami zdejmowałam go z balustrady – zdawał się świetnie bawić. Kiedy później rozmruczanego przekazywałam go właścicielce, wymieniłyśmy kilka uwag o siatkach na balkonach, nieprzewidywalności dorastających kotów i poprzednich właścicielach mieszkania, których dwa koty perskie też lubiły do nas przełazić.
Tymczasem gdy wczoraj ok. 23.30 wracaliśmy z R. z miasta, drogę przeciął nam rozpędzony, rudo-biały kot. Te same czarne, owładnięte szaleństwem zabawy oczy, te same młodzieńcze skoki, ta sama energia na widok ludzi! A na szyi – obroża, wskazująca, że nie jest to byle dachowiec.
– R., to jest kot sąsiadów, widocznie zlazł po balkonach! – powiedziałam ze zgrozą. Światło u sąsiadów się nie paliło, drzwi balkonowe były otwarte. – Trzeba go złapać, bo pewnie nawet nie wiedzą, że uciekł.
R. po chwili wahania zgodził się ze mną – uznaliśmy, że też byśmy chcieli, by ktoś złapał Figę, która bez naszej wiedzy  uciekłaby z domu (zręczność Figi nie pozwoliłaby jej zejść po balkonach – szczytem akrobacji jest skok na stół, na którym leży szynka – ale tę kwestię pozostawiliśmy na boku). Ruszyłam więc do akcji! Kot, owszem, był nastrojony do zabawy, więc rozpędzał się jak szaleniec, zataczał kręgi wokół mnie, rzucał się na gałązki, które zalotnie wlokłam po ziemi, ale za nic w świecie nie chciał zbliżyć się na odległość mniejszą niż metr. Ani się obejrzałam, a minęła godzina – którą spędziłam na przeciskaniu się przez żywopłoty, skrobaniu paznokciem w ziemię, szeptaniu rozmaitych zdrobnień, miauczeniu (parę znajomych mi kotów na to reaguje), wreszcie – unikaniu spojrzeń mieszkańców  bloków, którzy wyszli na papierosa. W ramach suspensu w pewnym momencie na horyzoncie pojawił się drugi kot – biały podwórkowiec, który (zaskoczony moimi wyczynami) z radością podejmował zabawę, rzucając się na gałązki i wszelkie patyczki. Rudy obiekt pożądania w takich momentach ze spokojem obserwował wszystko z głębi żywopłotu. Nie muszę dodawać, że całej akcji towarzyszyły surowe myśli na temat ludzi, którzy nie pilnują kotów w mieście, gdzie wokół pełno samochodów.
Ale udało się! Około wpół do pierwszej, z kotem w garści, kilogramem ziemi w butach, żywopłotem we włosach i R. u boku, zapukałam więc do sąsiadów. Otworzył sąsiad-on.
– Dobry wieczór, czy nie uciekł państwu kot? Ostatnio był u nas na balkonie, a teraz znaleźliśmy go na dole... – zagaiłam dumnie.
– Yyyy... – sąsiad spojrzał badawczo na kota – Nie. 
– Na pewno? – zapytałam zbita z tropu.
– Nie. Ania wyjechała do rodziców i zabrała kota ze sobą. – po chwili, widząc nadzieję w naszych oczach, dodał jeszcze – Ale rzeczywiście, podobny jest.
– To może jednak zostanie, skoro już go przynieśliśmy? – przytomnie zapytał R.
Sąsiad roześmiał się i tak rozstaliśmy się w atmosferze ogólnej wesołości, po czym R. i ja zeszliśmy na dół, odstawiliśmy kota w miejscu, gdzie przeciął nam drogę – z nadzieją, że wróci do swoich beztroskich właścicieli. Ja tymczasem nalałam wody do wanny i oddałam się rozkoszom wydrapywania ziemi z dłoni i wspomnieniom białego kota, który z takim zapałem przyjął zaproszenie do zabawy. Figa i Klara patrzyły na mnie z politowaniem.

P.S. Grafika Matte Stephensa, jednego z ulubionych ilustratorów Kieszeni. Po prawej stronie kot, po lewej ja.

piątek, 17 lutego 2012

Figa marzy, by wyjść za mąż

Niedawno były Walentynki, wczoraj Tłusty Czwartek, dziś Dzień Kota. Wszystkie te święta Figa obchodzi z wielkim zapałem. Dziś zdecydowała się śledzić w telewizji śluby. Bo kto powiedział, że jedyną rudą marzycielką ma być Ania z Zielonego Wzgórza?
(Kto nie zna Figi, niech nadrobi.)

sobota, 21 stycznia 2012

Ca(t)sting

Absolutnie ujmujące zdjęcia z castingu do roli kota w Opowieściach niesamowitych (Tales of Terror) według Edgara Allana Poe – gdzie jedna z nowel nosi tytuł The Black Cat. Miejsce akcji: Hollywood, czas: rok 1961.
 
 
 

Jako, że jestem rozemocjonowana po ostatnim (znakomitym!) odcinku Sherlocka, takie niepokojące natężenie czarnych kotów wydaje mi się jak znalazł. A tu odtwórcy głównych ról filmowych w trakcie prób z czworonożnymi aktorami:

Zdjęcia opublikował magazyn Life, a więcej możecie zobaczyć tu. Z pozdrowieniami dla Magdy, której ostatnio dwa czarne koty przebiegły drogę (zniwelowane później przez jednego zająca)!

czwartek, 20 października 2011

Kot w skanie wskazującym

Temat w sam raz na piątek – czyli co się dzieje, kiedy kot wlezie na skaner? ;-)
Więcej kocich rewersów z całym dobrodziejstwem inwentarza znajdziecie tu i tu. A tak wygląda sytuacja z drugiej strony! Miłego piątku :-)


środa, 5 października 2011

Barwy maskujące

O czym najlepiej napisać obok notki o dziewczyńskich obsesjach i dzień po Światowym Dniu Zwierząt? Oczywiście – o dziewczynach, które ma się pod swoją opieką! A którym, owszem, i rozmaite fobie są nieobce.

Jeśli ktoś z Was marzył kiedyś, żeby być niewidzialnym* – nie zwracać na siebie uwagi i dyskretnie wtopić się w otoczenie – niech uczy się od Klary!

Bardzo lubię to zdjęcie. A dla kontrastu kot, którego lepiej widać – a który natomiast ma nieco mniejszą wprawę w pozowaniu...
 Dopisek od Figi: Sam jesteś gróby, aparat dodaje pieńć kilo!

Im dłużej patrzę na Klarę i Figę, tym bardziej utwierdzam się w przekonaniu, że recepta na dobre samopoczucie, wysoką samoocenę i niezależność od krytyki innych, jest jedna. Banalna. Zwięzła. Być kotem.

Na zakończenie – życzę Wam tak odprężającego popołudnia, jak na poniższej fotografii (wylegująca się Klara to jedyna okazja, by złapać ostrość – Klara w trybie domyślnym, czyli wierzgającym, skutkuje jedynie uwiecznieniem smug).

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
* Przypomniała mi się anegdotka, zasłyszana chyba w jakimś filmie: że na pytanie Wolałbyś być niewidzialny czy umieć latać? wielu z nas odpowiada natychmiast, z dużą pewnością, bez wahania. Zupełnie, jakbyśmy temat niewidzialności i latania mieli wnikliwie przemyślany ;-) A jak jest u Was? Latać czy zniknąć?

wtorek, 13 września 2011

Detektor tłuszczu

Dziś w jednym z serwisów internetowych zobaczyłam banner reklamowy z hasłem: Oblicz zawartość tłuszczu w organizmie! a poniżej dopiski zachęcające, by sprawdzić, czy nasze ciało nie zawiera podejrzanej tkanki, czy proporcje między tłuszczem a mięśniami są prawidłowe itp. I pomyślałam, że to dziwne, iż nikt jeszcze nie opatentował rozwiązania, które ja stosuję!

Otóż mam w domu niezawodny detektor tłuszczu. Oryginalny, niedrogi i prosty w obsłudze (a właściwie – działający niezależnie od mojej woli).

Jak działa? Otóż wystarczy, że człowiek ułoży się beztrosko w pozycji horyzontalnej (np. z gazetą lub przed telewizorem), gdy raptem - z niewiadomego miejsca w mieszkaniu – przybywa niezmordowany detektor. Detektor bez ceregieli wdrapuje się na człowieka i zaczyna szukać miękkich miejsc – celem umoszczenia się do drzemki. Depcze więc po plecach, nogach, rękach, brzuchu i szuka... szuka, aż wykryje pulchne lokalizacje! Sukces demonstruje nagłym i donośnym mruczeniem.

W moim przypadku wygląda to zwykle tak: kładę się na brzuchu z książką, dyskretnie przewracam kartki, nie chcąc zwracać niczyjej uwagi... gdy nagle obok materializuje się detektor. Udaję, że nie zauważyłam jego obecności, pozoruję obojętność – ale już oblewa mnie dreszcz niepokoju i czuję na łydkach rytmiczny ucisk łapek... Detektor sprawdza kolejne obszary, maszeruje po udach, w końcu – wspina się wyżej... i tu rozlega się mruczenie! Dreptanie przybiera na sile, a detektor po paru sekundach zwija się w kłębek i zasypia.

R. się ze mnie śmiał. Do momentu, gdy detektor nie rozmruczał mu się na brzuchu.

Sprzętu nie udostępnię, ale polecam szukanie podobnych. Mój model nazywa się Figa 2.0.

środa, 7 września 2011

Świniożycie

Projekt Sophie Powell i Bonnie Moriarty – dosadnie ilustrujący przeznaczenie prosiąt.
 
 
Jak twierdzi autorka, Sophie Powell, Pig jest jedynie stwierdzeniem faktu, że świnie przychodzą na świat, by zostać w całości zjedzone - nie jest natomiast zachętą do wegetarianizmu. Dobra, dobra, my wiemy swoje ;-)

środa, 9 lutego 2011

O egzekucji

Do więzienia najczęściej trafiają ci sprawcy, którzy jednocześnie znęcają się nad rodziną i nad zwierzętami – czytamy w artykule To boli dotyczącym niskich kar za przemoc wobec zwierząt. Bo choć prawo przewiduje do dwóch lat pozbawienia wolności za znęcanie się ze szczególnym okrucieństwem, maksymalny wyrok nie zapada chyba nigdy (Na palcach jednej ręki można zliczyć sytuacje, gdy sprawca rzeczywiście ląduje za kratkami – pisze Agnieszka Sowa). Oby wymierzono go w głośnej sprawie trzech mężczyzn, którzy dla kaprysu przywiązali suczkę husky do zderzaka, odpalili samochód i wlekli za sobą uwięzione zwierzę tak długo, aż na lince została sama psia głowa... Spróbujcie to sobie wyobrazić – z pędzącego samochodu obserwować, jak pies desperacko próbuje się uwolnić, bezwładnie miota na lince przy przyspieszeniach samochodu i zakrętach, zdziera sobie łapy o drogę... Wreszcie – spostrzeżenie, że z linki zwisają już tylko krwawe strzępy – znak zakończenia zabawy. Oby za taką egzekucją poszła przemyślana egzekucja prawa.
Polecam lekturę całego artykułu na łamach Polityki. Tymczasem, pozostając w temacie, prezentuję reklamę włoskiej organizacji ENPA, która od lat zajmuje się ochroną praw zwierząt. Plakat – pod hasłem Pomóż nam wyleczyć ofiary testów kosmetycznych – promuje zbiórkę pieniędzy na rzecz centrum rehabilitacyjnego dla zwierząt, które ucierpiały w eksperymentach kosmetycznych. 

Zainteresowanym polecam listy marek, które testują swoje produkty lub ich komponenty na zwierzętach – taki spis możecie znaleźć tutaj (uwaga – drastyczne zdjęcie) lub tutaj (lista sporządzona na bazie nadań organizacji PETA – dokładniejszą wyszukiwarkę znajdziecie na ich stronie). A osobiście polecam markę Ziaja :-) Do usłyszenia!
- - - - - - - - - - - - -
Dopisane w czwartek, 10 lutego:

Niejako w ramach suplementu – wiadomość sprzed godziny z tvn24: mężczyzna, który w zeszłym roku wyrzucił swojego psa przez okno (!), przez kaliski sąd nie został uznany za winnego znęcania się nad zwierzęciem. Pies przeżył, po upadku z 1. piętra i leczeniu trafił do tymczasowych opiekunów. Natomiast sąd orzekł, że w działaniu oskarżonego zabrakło takich elementów znęcania się, jak celowe, kierunkowe działanie, zmierzające do zadania zwierzęciu cierpień.

Powiedzcie mi, proszę, z jaką intencją, jeśli nie zadanie cierpienia, wyrzuca się psa przez okno?! Albo inaczej – w jaki sposób można zwierzę przez okno wyrzucić przypadkiem, niecelowo? Żeby sprowadzić sytuację na jeszcze wyższy poziom absurdu, prokurator stwierdził, że czyn kwalifikuje się raczej jako porzucenie zwierzęcia.

Nie jestem prawnikiem, z pewnością nie orientuję się we wszystkich niuansach ustawy o ochronie praw zwierząt – ale jak ograniczonym i pozbawionym wyobraźni kretynem trzeba być, by wypchnięcie przez okno uznać za porzucenie? Równie dobrze można by stwierdzić, że to wykroczenie zbliżone do otwarcia sowie klatki w zoo – bo być może kaliszanin po prostu wierzył, że przywraca psu wolność...

Naprawdę, szlag mnie jasny trafia, kiedy słyszę o takich orzeczeniach. W reportażu powiedziano, że oskarżony wrócił do domu pijany, udał się na drzemkę (nieopodal spało jego kilkunastomiesięczne dziecko), po czym obudził się i zastał psa w łóżeczku dziecka. Przerażony, chwycił zwierzę i... ciąg dalszy już znacie. Wracam do pytania – gdzie tu  działanie niecelowe? Skrót reportażu znajdziecie tutaj.

poniedziałek, 15 listopada 2010

Gościnnie w Kieszeniach: blogerka Figa

Feloł, 
ewenement dziś zajenty, więc ja rządzę na kfaterze. Prawdę mówiąc jusz mam spory udział w Kieszeniah – przy każdej notce malowniczo przewalam się pszez klawiaturę.
 

Dzisiejszy dzień minoł znośnie. Fajnie, że śfieciło słońce (czy muszę dodawać, że nie ćerpie pogody pod psem?). Rano zjadłam śniadanie i natychmiast rószyłam się opalać. Miejscufkę miałam akuratną – nasłoneczniony karton. A wyglądałam przy tym jak kotka na goroncym blaszanym dachu (zawsze dobrze wżucić jakieś nawiązanie do kina lub ksionżek – człowiek prezentóje się inteligętniej).
Po drzemce na słońcu (strzaskałam sobie uszy) wybrałam się na drógie śniadanie. Potem bawiłam się z Rebortem (zupełnie nie czaję, co go tak cieszy w rzócaniu papierkiem, ale niech ma – biegam z nim te 10 minót dziennie).

Nastempną godzinę spędziłam gapiąc się na gwóźdź w sypialni. Możecie mi nie wierzyć, ale ja po prostu WIEM, że on się kiedyś zamieni w muchę!

Z domu dziś się nie ruszałam,
ze mnie raczej lew salonowy. Zresztą, nie lubię łazić po mieście w Toróniu – wszędzie te kocie łby. Ostatnio tesz słabo dogaduję się z innymi kotami... Może  jestem zbyt wymagajonca na dzisiejsze standardy? Tak, pewnie tu jest pies pogrzebany (hehe).

Po tszecim śniadaniu zgłodniałam, więc przystompiłam od razu do czfartego. Następnie zapuściłam żurawia na listę prezentów, które ewenement tu wygrzebał. Bendę szczera, jest słabo. Podoba mi się tylko mortadela.

Czas kończyć – pora obiadu, czyli będę AFK. Przyznaję, miałam tremę przed tym wystempem. Fkońcu do tej pory mało pisałam – ot, czasem skrobnełam coś na rękach R. Ale pierfsze koty za płoty!

No to cium!
Figa
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 
Nota biograficzna autorki
Figa ma 3 lata, pochodzi z Poznania. Do Torunia trafiła za pośrednictwem fundacji Agapeanimali (zachęcamy do jej wspierania!). Do Kieszeni przywiodły ją zainteresowania filmowe – Figa wyczynowo rzuca się na wysuwaną szufladę odtwarzacza DVD. [Radzimy nie testować tego na swoim kocie – a raczej odtwarzaczu.] Energiczna i ciekawa świata. Wkłada wiele serca w poznawanie polskiej kultury – zwłaszcza kulinarnej. Jej ulubione postaci literackie to Filifionki (z  Doliny Muminków), które każde słowo zaczynały od litery f. Figa twierdzi, że to ona dostarczyła inspiracji pisarce – wspaniałomyślnie nie zważa przy tym na chronologię. Niedawno asystowała przy realizacji projektu „Telefon” (swoją bezkompromisową opinię wyraziła, zżerając pół kredki). Wielokrotna uczestniczka konkursów piękności – startuje pod hasłem: Nieważna rasa – liczy się masa!

wtorek, 19 października 2010

Dom dzienny, dom nocny

W sam raz na jesienną noc – oryginalny domek dla nietoperzy :-) Pomysł autorstwa estudio estres – moim zdaniem rewelacyjny!
Tymczasem lokum dla nietoperzy natchnęło mnie do przejrzenia projektów bardziej tradycyjnych – domków dla ptaków... Oto ciekawsze rezultaty google'owych poszukiwań :-)
 Solidny dom wyprodukowany przez Bauhaus – na 90-lecie firmy
 Owocna praca designerów ;-)
Domek z ogródkiem, czyli zamieszkała donica
Nie kantuj, czyli lokum mało praktyczne
Postrach włamywaczy – atrapa kamery zamieszkała przez ptaki :-)
Ptasie przedmieście – mój faworyt :-) Ach, ta markiza!
Dla tych, którzy naprawdę mają serce do ptaków...
Dla ptaków szykownych i hołdujących tradycji
Dyskretne lokum skryte pod czapeczką
A Wy, który domek umieścilibyście w swoim ogródku? :-)

środa, 15 września 2010

Pod wąsem


Na pochmurny dzień – wąsata piłeczka dla psa! Zabawka, która nada dostojny wygląd nie tylko buldogowi... Może warto by pomyśleć o podobnych smoczkach dla dzieci? ;-) Produkt wyszperany tutaj.
P.S. To już kolejna notka, w której pojawia się motyw wąsów – wcześniej prezentowałam Wam oryginalne filiżanki czy twarzowe filcówki. Utwierdzam się w przekonaniu, że wąsy doskonale sprawdzają się jako element dekoracyjny... pod warunkiem, że nie są prawdziwe ;-)

czwartek, 27 maja 2010

Bydlę i suka

Poniżej reklama społeczna przygotowana przez Fundację Viva! z okazji Dnia Praw Zwierząt (22 maja). Podoba mi się pomysł, oparty na użyciu obelżywych słów „odzwierzęcych” wobec ludzi; cenię twórców również za odwagę pokazania w projektach osób starszych, którym – mam wrażenie – często boimy się zwrócić uwagę za bicie czy niedorzeczne szarpanie psa.
Marzy mi się, żeby kampanie tego typu przyczyniły się do wzrostu wrażliwości na krzywdę zwierząt, a przede wszystkim – doprowadziły do zaostrzenia kar za znęcanie się nad zwierzętami... Albo inaczej – by skłoniły opinię publiczną do przekonania, że egzekwowanie tych kar jest niezbędne. Zainteresowanych odsyłam do strony TOZ-u, na której co krok pojawiają się doniesienia o bestialstwie wobec zwierząt – niestety, często karanym tylko symbolicznie.

A więcej o samej kampanii i jej założeniach przeczytacie tutaj.

wtorek, 9 lutego 2010

Save

Świetna kampania WWF na rzecz ratowania zagrożonych gatunków.

Zainteresowanych tematem zachęcam do śledzenia nie tylko materiałów reklamowych WWF, ale i samych akcji – moją uwagę zwrócił np. projekt pomocy polskim rysiom. Fantastyczna sprawa!